De vluchtigheid van alles
|
De titel van de zogenoemde Herfstlezing van Ivo Smits is Heike-monogatari: de vluchtigheid van alles. 'Heike-monogatari' betekent 'Het verhaal van de Heike, en dat zijn weer de telgen van de Taira-clan die over Japan heerste van 794 tot 1185. Deze periode staat bekend als het Heian-tijdperk. Het Heian-tijdperk eindigde met de Genpei-oorlog van 1180 tot 1185, waarin de Taira definitief verslagen werden door de Minamoto (of Genji) onder leiding van Yoshitsune. Zijn broer Yoritomo Minamoto werd de eerste Shogun. Het was het begin van de Japanse Middeleeuwen. Hoewel de strijd om de macht tussen de clans gaat, is de werkelijke hoofdpersoon van de Heike-monogatari het onafwendbare noodlot. Opvallend is dat de grootsheid van de nederlaag wordt verheerlijkt. |
|
|
De exacte datering van het verhaal over de Taira-clan is onbekend. In de Kakuichi-tekst van 1371, beschouwd als de standaardversie, komen eerdere concurrerende en complementaire versies samen. Het Verhaal van de Heike bestaat uit vele delen, verdeeld in yomihon (manuscripten om te lezen) en kataribon (manuscripten om te zingen). Het werd voorgedragen door biwa hôshi, blinde 'luit-monniken'. Het werk is een amalgaam van vele korte, op zichzelf staande verhalen (setsuwa) verbonden door drie elementen: het typisch Japanse thema van de vluchtigheid van alles, de boeddhistische notie van het noodlot en het Confuciaanse begrippenpaar eer en plicht. De lezing van Smits is er een uit een reeks live webcast Herfstlezingen. Het thema is ditmaal: eerste boeken. Na afloop van de lezing wordt deze opgenomen in het online archief van Fabchannel.com. Zowel live als achteraf is de lezing gratis te bekijken. Ivo Smits live, 30 oktober om 11.00 uur | |
(25 oktober 2005)
