Philip Spinhoven nieuwe decaan Sociale Wetenschappen

Prof.dr. Philip Spinhoven: 'Buitenlandse studenten zijn heel inspirerend voor docenten en de andere studenten.'

Philip Spinhoven, hoogleraar klinische psychologie, wordt de nieuwe decaan van de faculteit der Sociale Wetenschappen. Hij volgt op 1 januari Theo Toonen op. 'Wij willen een researchintensieve faculteit zijn.'

'Nu we de bachelor-masterstructuur in het onderwijs goed op orde hebben, wordt de verwevenheid van onderwijs en onderzoek misschien wel het belangrijke aandachtspunt', zegt Spinhoven. 'Hoe kun je de kwaliteit van de vijf studentrijke opleidingen die wij in huis hebben (pedagogiek, psychologie, bestuurskunde, politicologie en culturele antropologie) versterken en hoe kun je dit combineren met de missie van de universiteit: een researchintensieve universiteit. Dat is de uitdaging.'

Dip voorbij
Het perspectief voor de faculteit is volgens Spinhoven niet ongunstig. 'Mede door het teruggelopen aantal eerstejaarsstudenten wordt de faculteit momenteel geconfronteerd met een aanzienlijke budgetkorting. Gelukkig zijn we de dip van enkele jaren geleden duidelijk voorbij en trekken de studentenaantallen voor de opleidingen van onze faculteit over de gehele breedte weer aan. Dit zal zich op termijn hopelijk weer vertalen in een budgetverhoging nodig om grote aantallen studenten kwalitatief goed onderwijs te kunnen bieden.'

Bij de Leidse ambities passen ook de Engelstalige masteropleidingen. 'Vijftien procent van de masterstudenten psychologie komt uit het buitenland. Ook de andere departementen van de faculteit trekken steeds meer buitenlandse studenten aan. Dat is een spannende ontwikkeling en heel inspirerend voor de docenten en andere studenten. Het zijn over het algemeen goede en gemotiveerde studenten die naar ons komen.'

Bètalaboratorium
Paradepaardje van de faculteit is het bètalaboratorium dat volledig geoutilleerd is voor psychologisch en pedagogisch onderzoek met een experimenteel karakter. En ook voor observatieonderzoek met behulp van geavanceerde audiovisuele instrumenten. Daardoor is de onderzoeksactiviteit toegenomen. En, voegt Spinhoven toe, slepen we steeds meer subsidies binnen. 'Het verkrijgen van subsidies uit de tweede geldstroom staat of valt met deze goede onderzoeksstructuur. Dat blijkt wel uit het feit dat we de afgelopen jaren als faculteit één Spinozapremie, één Vici, negen Vidi's en acht Veni's hebben binnengehaald. De kwaliteit van de infrastructuur speelt een steeds grotere rol in het in concurrentie kunnen verkrijgen van externe onderzoeksmiddelen. Deze infrastructuur zal op peil moeten worden gehouden en verder moeten worden uitgebreid. Hierbij moet bijvoorbeeld ook gedacht worden aan grootschalige databestanden en structurele internationale samenwerkingsverbanden.'

Philip Spinhoven (Utrecht, 1954) studeerde klinische psychologie aan de Universiteit Leiden. Hij promoveerde in 1989 in Leiden bij prof.dr. H.G.M. Rooijmans en prof.dr. W. de Moor op het proefschrift Hypnosis and pain control. Vanaf 1998 is hij hoogleraar klinische psychologie. Naast het leiding geven aan de opleiding klinische psychologie bekleedde Spinhoven de afgelopen jaren verschillende bestuursfuncties binnen het departement Psychologie. Buiten de universiteit was hij vooral actief in wetenschappelijke besturen en commissies. Zo is hij voorzitter van de onderzoekschool Experimentele Psychopathologie en bestuurslid van de Netherlands Study of Depression and Anxiety. Verder had hij zitting in verschillende NWO-beoordelingscommisies en commissies van de Gezondheidsraad.

Experimenten en observaties
Op dit moment heeft de faculteit een kleine twintig laboratoriumruimtes, waarin onder gecontroleerde omstandigheden experimenten en observaties kunnen worden verricht. Zo zijn de psychofysiologische onderzoeksmogelijkheden aanzienlijk verruimd. Er kunnen EEG's en ECG's worden gemaakt, ademhaling kan worden gemeten evenals het stresshormoon cortisol. Ook de ruimtes en apparatuur voor observatieonderzoek voldoen inmiddels aan de eisen van deze tijd. Zo is er een speciaal 'babylab', waarin op video geregistreerd en vervolgens geanalyseerd kan worden hoe heel jonge kinderen leren van waarnemingen die ze doen. Er zijn ook verschillende ruimtes met oneway screens, die bijvoorbeeld geschikt zijn om kinderen tijdens het spelen te observeren. Hiernaast biedt het Leiden Institute for Brain and Cognition (LIBC) gevestigd op het LUMC de mogelijkheid om met beeldvormende technieken onderzoek te verrichten naar hersenen, cognitie, leren, emotie en gezondheid.

Zoektocht
Enkele maanden geleden zag het er niet naar uit dat de zoektocht naar een nieuwe decaan een Leidse hoogleraar zou opleveren. Scheidend decaan Theo Toonen kondigde al aan dat er buiten Leiden gezocht zou gaan worden. Spinhoven: 'Ik ben nu tien jaar hoogleraar en daarvan heb ik ruim acht jaar met verschillende portefeuilles in het bestuur van psychologie gezeten. Aanvankelijk koos ik ervoor om na deze lange bestuursperiode zoveel mogelijk tijd te blijven houden voor mijn eigen wetenschappelijke aspiraties. Maar ik ben er wel een groot voorstander van dat de nieuwe decaan van binnen komt. Ik hoop dat ik het algemeen belang toch kan combineren met mijn persoonlijke ambities door tijdens het decanaat ook voldoende tijd vrij te maken voor onderzoek en begeleiding van promovendi.'

Scientist-practioner
In zijn werk vindt Spinhoven de combinatie van wetenschap en praktijk verrijkend. 'Het fascinerende van de klinische psychologie vind ik de continue opgave om onze veelal impliciete ideeën over afwijkend gedrag kritisch en methodisch te onderzoeken. Aangezien informatieverwerkingsprocessen die ons afwijkend gedrag bepalen grotendeels buiten onze bewuste ervaring om plaatsvinden, is het een uitdaging om door middel van experimentele methoden hier meer zicht op te krijgen. Hiernaast is een belangrijke en spannende ontwikkeling dat in interdisciplinair onderzoek de verwevenheid van (neuro)biologische, cognitieve en emotionele processen steeds meer in kaart wordt gebracht. Verder blijft mijn klinisch werk als psychotherapeut een belangrijke inspiratiebron voor het opdoen van nieuwe ideeën en het blijven beseffen dat onze modellen en interventies voor verbetering vatbaar zijn. Het verrijkende van deze gecombineerde scientist-practitioner benadering probeer ik in het onderwijs aan studenten over te brengen.'

Artikel over de oprichting van het LIBC in de Nieuwsbrief van 26 september 2006

(6 november 2007/WvA)