Dr. Marian Bakermans-Kranenburg benoemd tot hoogleraar op het gebied van Genen en omgeving in de gezinsopvoeding

Dr. Marian Bakermans-Kranenburg is per 1 september bij de Faculteit der Sociale Wetenschappen benoemd tot hoogleraar 'Genen en omgeving in de gezinsopvoeding'.

Vidi
Bakermans (Alphen a/d Rijn, 1965) is een excellent en gedreven pedagogisch wetenschapper met een grote internationale reputatie. Ze speelt een leidende rol in het grootschalige Attachment-onderzoek. In 2004 kende NWO haar een Vidi-subsidie toe, die haar in staat stelde een eigen onderzoekslijn te ontwikkelen.

Carrière
Bakermans is trouw aan Leiden: ze studeerde er in 1989 af in de richting Algemene en gezinspedagogiek - Datatheorie, en ging niet meer weg. Ze promoveerde in 1993 bij prof.dr. Rien van IJzendoorn op Het gehechtsbiografisch interview (The Adult Attachment Interniew: Psychometric analyse). Vervolgens werd ze universitair docent, toen universitair hoofddocent en nu dus hoogleraar.

Interdisciplinair en arbeidsintenstief
Het onderzoek naar gehechtheid (attachment) van kinderen draait om een paar fundamentele vragen. Gehechtheid is de neiging van een kind om bij angst, vermoeidheid of ziekte de nabijheid van een vertrouwd persoon op te zoeken. Vrijwel alle kinderen raken gehecht aan hun ouders. Maar sommige kinderen zijn veilig gehecht en andere niet. Komt dat door een aangeboren verschil tussen kinderen, door de wijze waarop ouders met hun kind omgaan, of door een combinatie van die twee? Het onderzoek richt zich op de rol van genen in combinatie met opvoedingsgedrag van ouders om zo verschillen in gehechtheid en emotieregulatie te verklaren. Het is interdisciplinair - met inbegrip van fysiologische en moleculaire aspecten - en buitengewoon arbeidsintensief. Naast vragenlijsten wordt vooral observatie van gedrag van kinderen en hun opvoeders in verschillende situaties als informatief beschouwd. Daarom kan dit type onderzoek alleen door een groep samenwerkende onderzoekers worden gedaan.

Interventies
De invalshoek van het onderzoek is fundamenteel maar geeft ook inzicht in interventiestrategieën: sommige kinderen zijn gevoeliger voor omgevingsfactoren dan andere, en genotypische factoren of temperamentskenmerken kunnen daarvan de oorzaak zijn. Ook heeft het onderzoek cross-culturele aspecten.
Het Vidi-onderzoek van Bakermans loopt tot 2010. Inmiddels leidt zij een eigen onderzoeksgroep binnen het Leiden Attachment Research Programme. Bakermans is gelukkig met de inbedding van de onderzoekslijn in een afdeling waarin ook de bestudering van adoptie (prof.dr. Femmie Juffer) en de bestudering van de ontwikkeling van externaliserend probleemgedrag (dr. Judi Mesman) zijn ondergebracht. Dat geeft een vruchtbare bodem voor onderzoek naar de invloeden van genen en omgeving op gehechtheid en emotieregulatie.

Brede internationale samenwerking
Bakermans werkt in haar onderzoek internationaal samen met onderzoekers in Engeland (University College London en Birkbeck University Londen), Israël (Universiteiten van Haifa en Tel Aviv), Italië (Universiteit van Bari), Canada (University of Quebec en Universiy of Western Ontario), België (Katholieke Universiteit Leuven) en de Verenigde Staten (Oxford University, Massachusetts, Purdue University, Indiana, University of Arkansas en University of Iowa).

Publicaties en onderwijs
De publicatielijst van Bakermans is indrukwekkend en haar citatiescore hoog. Zelf werkt zij als reviewer voor ongeveer twintig internationale tijdschriften. Zij kreeg diverse erkenningen en heeft zitting in commissies die ten behoeve van het toekennen van subisidies onderzoeksvoorstellen beoordelen.

Bakermans heeft ruime ervaring in alle onderwijsvormen in alle jaren van de opleiding Pedagogiek. Ze was scriptiebegeleider bij veertig doctoraal- en masterscripties. Tien dissertaties werden onder haar leiding tot een goede einde gebracht, veertien zijn in wording.

Bestuur
Van 1991 tot 2006 was Bakermans lid van het dagelijks bestuur van de afdeling Algemene en gezinspedagogiek - Datatheorie en gedurende enkele periodes ook waarnemend voorzitter van die afdeling.

(18 september 2007/CH)