'Ik heb nooit tijd gehad om te dromen'
 María Carrión Cantuarias |
María Carrión Cantuarias (29), masterstudente Pedagische wetenschappen en afkomstig uit Peru, kreeg op 28 maart een eervolle vermelding bij de uitreiking van de ECHO Awards voor talentvolle allochtone studenten in het hoger onderwijs. Ze kreeg deze vermelding vanwege haar levensverhaal dat laat zien dat een mens zich met voornamelijk doorzettingsvermogen kan ontworstelen aan een troosteloos bestaan.
Net niet cum laude
Carrión Cantuarias kwam in 2003 vanuit Peru naar Nederland - waar haar zus al woonde - om hier zonder enige kennis van het Nederlands te beginnen aan het schakelprogramma dat de opmaat was naar de verkorte bachelor Pedagogische wetenschappen. In Peru had ze al een pedagogische opleiding af gemaakt. Ze volgde een cursus Nederlands en vertaalde de Nederlandstalige stof naar het Spaans om die zo beter te kunnen opnemen. Haar Engels was wel al behoorlijk.
Naarmate Carrión Cantuarias het Nederlands beter onder de knie kreeg, stegen haar cijfers. Door de moeizame beginperiode haalde ze net niet de 8,5 gemiddeld die nodig was om de bachelor cum laude af te ronden.
Carrión Cantuarias werkt 25 uur per week in de schoonmaak om studie en verblijf te bekostigen.
 Peru hoort niet tot de 48 armste landen van de wereld. Niettemin leeft 45% van de bevolking onder de armoedegrens. |
'Hoewel ik al een groot deel van mijn leven aan de pedagogiek heb gewijd en op het punt sta een derde opleiding op dit vakgebied af te ronden', vertelde ze de jury, 'zeg ik altijd dat ik het pefecte voorbeeld ben van de stelling dat theorieën gebaseerd op kwantitatieve onderzoeken, niets zeggen over individuele gevallen. En dan heb ik het in het bijzonder over onderzoeken met betrekking tot risicofactoren die de cognitieve ontwikkeling en een academische carrière in de weg staan. Want als kind droeg ik alle risicofactoren met me mee. Theoretisch gezien zat een schoolcarrière er voor mij niet in.'
Stressvol
'Ik ben de jongste van zeven kinderen, grootgebracht in een eenoudergezin, onder bedroevende omstandigheden. Onze vader kwam om bij een auto-ongeluk toen ik één was en moeder kampte met allerlei problemen. Het gezinsklimaat was niet goed en daardoor erg stressvol. Ik kijk terug op een jeugd met negatieve ervaringen en ziekte.'
Onderwijs als middel
'De eerste vijf schooljaren bracht ik door op een povere openbare school in Lima, de hoofdstad van Peru. Toen ik zes was, kreeg ik een ernstige bronchitis waardoor ik de helft van het schooljaar miste. Toch ging ik over. Ik leerde thuis aan de hand van de schoolboeken en met hulp van mijn zussen schrijven, lezen en wat basaal rekenen.
Het was toen, dat ik school ging beschouwen als een middel om uit de misère te komen. Dit terwijl ik me realiseerde dat ik helemaal niet zo makkelijk leerde. Het betekende werken, soms heel hard werken. Maar ik beschikte over doorzettingsvermogen en kracht: ik gaf nooit op. Daardoor wist ik dat het moest lukken.'
Met lof
'De volgende jaren - op de lagere en de middelbare school - vertegenwoordigde ik mijn school bij diverse reken- en taalcompetities en verliet ik verschillende scholen met lof. Ook de opleiding pedagogiek aan de universiteit in Peru sloot ik met lof af. Toen besloot ik mijzelf net zo ver te ontwikkelen als mijn vermogens reikten. Hoe ver zou ik komen? Ik leerde Engels en meldde me aan bij de Universiteit Leiden, waar ik Nederlands leerde en na het schakelprogramma de verkorte bacheloropleiding in twee jaar afmaakte. Dit jaar hoop ik ook het masterdiploma te halen.'
 Sloppenwijk in Peru |
'Ik heb over mijn onderwijsloopbaan tot op heden verteld om aan te tonen hoe belangrijk het voor mij is om mijn grenzen telkens te verleggen en in academische zin zover te komen als ik kan. Ik ben steeds uitdagingen aangegaan en tot nu toe met succes. Dat risicofactoren dat succes in de weg staan geloof ik dus niet, evenmin dat de kennis van een taal of een hoog IQ bepalend zijn voor je succes. Ik wilde de armoede ontvluchten en heb onderwijs als brug gebruikt.'
Geen dromen
'Bij de uitreiking van de ECHO Awards heb ik gemerkt dat iets mij onderscheidt van de andere genomineerden. Dat is dat anderen meer toekomstdromen hebben dan ik. Misschien klinkt het vreemd maar ik heb nooit tijd gehad om te dromen. Bij mij ging het er niet om om ergens aan te komen maar om ergens weg te komen, namelijk uit die armoede. Ik ben nu blij en opgelucht. Maar nog steeds is er niet veel ruimte om te dromen. Er zijn maar weinig zekerheden in mijn leven.'
Tenzij ze een baan kan vinden waarvoor niemand van binnen de Europese Unie gevonden kan worden, keert Carrión Cantuarias terug naar Peru, waar haar een ongewisse toekomst wacht.
(3 april 2007/CH)