Universiteit Leiden
  home   contact      
 
 
 
Archief
   

Archief > Forum 3/06 > Reportages

Lezersreacties (1)

Geert Warnar, Caryn 't Hart, Anneke Mulder-Bakker en Janneke Grooten van Team Warnar

Wijze wijven en enorme insecten

Leiden tweede bij academische jaarprijs

Drie universitaire teams, afkomstig uit Leiden, Groningen en Wageningen, streden 1 juni in Amsterdam in de finale om de academische jaarprijs 2006. Het Leidse team-Warnar, met het enige letterenonderwerp dat uit 65 inzendingen zo hoog gekomen was, werd aangemoedigd door enthousiaste supporters van de eigen universiteit. Caryn 't Hart was student-lid van het Leidse team. Een verslag van binnenuit.

Door Caryn 't Hart

Rond 14:00 komen we aan bij Cineac aan de Reguliersbreestraat in Amsterdam. Een door NRC Handelsblad gestuurde bus heeft ons in Leiden opgehaald, en nu kunnen wij met onze 'fans' de finale van de academische jaarprijs gaan bezoeken. Aangekomen bij Cineac mag alleen het team naar binnen. De rest moet wachten op de rode loper. Er is zelfs security, en binnen zijn televisiecamera's en fotografen. De zenuwen gieren ons door de keel. We zijn al in oktober  begonnen, maar nu is het helemaal echt.

Het begin

"We gaan een onderzoek doen, en dat dragen we voor bij een soort prijsvraag," zei Geert Warnar afgelopen oktober tegen me. Of ik deel wilde uitmaken van het team. Hij toonde een folder van het onderzoek.

In november kwam de groep voor het eerst bij elkaar. Er moest een plan worden gemaakt, om wetenschap bekend en toegankelijk te maken bij een groot publiek. Als we geselecteerd zouden worden, en voor onze universiteit zouden mogen uitkomen, zouden we dat moeten presenteren met een begroting erbij. Anneke Mulder bruiste van energie, ze vond het geweldig dat we naar aanleiding van haar boek Lives of the Anchoresses: The Rise of the Urban Recluse in Medieval Europe over middeleeuwse kluizenaressen zouden verder gaan. Henk 't Jong was zijn rustige, kritische zelf en bleek over een mer à boire aan informatie te beschikken over het aanschouwelijk maken van geschiedenis. Janneke Grooten en ik lieten ons voorzichtig maar werkelijk aansteken door het enthousiasme van de anderen.

Kluizenaressen spraken ons meteen tot de verbeelding. We kenden zuster Bertken wel, en we hadden ook wel eens gehoord over vrouwen die zich lieten inmetselen, maar we wisten niet dat er op zo'n grote schaal vrouwen in kleine huisjes in de kerk woonden om adviezen en steun te bieden aan de bevolking. Meteen hadden we allemaal zin om deze onderbelichte groep in de spotlights te zetten.

65 teams

"We zullen waarschijnlijk toch niet geselecteerd worden," zeggen we tegen elkaar. Allerlei teams hebben zich ingeschreven namens Leiden. Mediëvistiek is niet ' in', zeggen we tegen elkaar. We houden onze adem in. Tot onze verbazing zijn we toch door. 65 teams hebben meegedaan in Nederland, en wij zitten bij de laatste dertien. Wij mogen onze universiteit gaan vertegenwoordigen. Wat een geweldig nieuws! En wat moeten we nu gaan wérken!

Popzaaltje

19 mei moesten we het presenteren in Tivoli, Utrecht. Het is onwerkelijk om het popzaaltje te betreden bij klaar daglicht. Het ruikt er naar oude rook en verschraald bier. Het is vreemd om je plan te presenteren waar DJ 100% Isis een paar weken te voren gedraaid heeft. We vertellen er hartstochtelijk over onze ' wijze wijven'  die bijna niemand kent. Onze voorgangers hebben decennialang slechts naar instituties gekeken, stadsbesturen, kloosters, kerken. Niks af aan onze 'vakvoorouders' hoor, ze waren reuzen. Maar wel éénogige reuzen. Voor officieuze geschiedenis is pas sinds de jaren tachtig aandacht.

De kern van ons plan was dat we  de Middeleeuwse kluizenaressen tot leven wilden wekken op de plaatsen waar ze echt geleefd hebben.  Maar we wilden aanstippen dat de kluizenaressen misschien moderne discussies over religie kunnen aanzwengelen. Onze presentatie bestaat uit een powerpoint van middeleeuwse kunst omtrent vrouwen en religie, en een kluis uit Eberhardsklausen. Bovendien hebben we een MP3 van een door een kluizenares gemaakte sacramentsliturgie die sinds de Middeleeuwen niet meer gezongen is. Die liturgie is pas in Amerika vertaald van de middeleeuwse notatie naar modern muziekschrift. En alsof dat nog niet genoeg is, hebben we ook een prachtige korte film van Casper van der Kaaij over de kerken in Zaltbommel en Kalkar waar de kluizenaressen echt gewoond hebben.

We willen in Zaltbommel een manifestatie organiseren over de kluizenaressen, en in Amsterdam in museum Ons lieve heer op solder  willen we interactieve rondleidingen organiseren waar ook jonge kunstenaressen het thema van verborgen vrouwen uitbeelden. Bovendien zouden we een website maken samen met het IIAV, en een serie debatten organiseren over de rol van vrouwen binnen religie nú en door de tijd heen.

De presentatie ging heel aardig, ook het technische deel.Toch overheerst weer ons nuchter pessimisme. We zijn erg onder de indruk van alle technische snufjes die we hebben gezien bij de andere teams. Onze kluizenaressen zijn zulke vreemde eenden in de bijt van de keiharde science. We waren de enige alfa's. We kunnen het vergeten, besluiten we. "We zullen wel niet door zijn," blijven we tegen elkaar zeggen.

Finale

Geert plant zijn scriptieafspraken op 1 juni, en ik zeg dat het geen probleem zal zijn het symposium van studievereniging Nieuw Nederlands Peil op 2 juni te houden. We zullen immers heus niet naar Amsterdam hoeven afreizen.

Maar dan komt het telefoontje. We zijn door naar de finale, samen met de bonte vliegenvangers uit Groningen en de insecten uit Wageningen. Verbaasd en blij maken we een afspraak om een nieuwe presentatie in elkaar te klussen, we hebben nog wat nieuw beeldmateriaal en we scherpen onze teksten aan. We staan in Mare, NRC handelsblad, en het Leidsch Dagblad. Er worden zelfs foto's gemaakt als we aan het werk zijn. We lijken wel echt beroemd.

Tijdens de finale team presenteert elk team in een kwartier zijn plan, en wordt dan onderworpen aan een vragenvuur van de jury. De hoogleraar van Wageningen bijt het spits af. Als hun team bezig is aan de vragenronde, zakt de moed ons in de schoenen. Wat is de jury kritisch! Zo kennen we ze niet. De jury legt vooral de studenten het vuur aan de schenen, en de studenten kunnen de kritiek maar nauwelijks pareren. Niet alleen blijken ze niet zo goed ingevoerd in het onderzoek, maar ook vindt de jury de activiteit niet genoeg nationaal dekkend en hun media offensief is niet groot genoeg.

Dan zijn wij aan de beurt. Gelukkig, het gaat goed. Allemaal komen we goed uit onze woorden, de muziek en de film starten zoals het moet, mijn laptop klettert niet op de grond zoals ik die nacht gedroomd heb. We krijgen volop applaus, zelfs tijdens onze presentatie.

"Bij de andere teams stond de applausmeter op 2, maar bij jullieop 9," vertelt Tommy me later.

De vragen vallen mee. We raken niet uitgepraat. De jury grijpt soms zelfs in, omdat we teveel willen vertellen.
Dan volgt nog een presentatie van het team uit Groningen, waar men klimaatverandering en de samenhang met trekvogels wil onderzoeken. En dan trekt de jury zich terug.

Uitreiking

Daar staan we dan, achter de grote rug van juryvoorzitter Rick van der Ploeg. Hij somt op wat er zo geweldig was aan ons. Dan wat er goed was aan Wageningen. Meestal schemert bij zo'n speech al wel door wie de winnaar wordt, maar Van der Ploeg weet het tot de laatste seconde te rekken. We zijn tweede, zegt hij, en de insecten gaan uit hun dak. Het betekent dat zij eerste zijn en dat zij een ton verdienen om te mogen investeren in hun plan.

's Avonds eten we met elkaar in de Grote Beer. Het smaakt goed en het is gezellig, maar we voelen ons natuurlijk katerig en teneergeslagen. Het is jammer dat de bètawetenschap toch de voorkeur heeft gekregen. We voeren er verhitte discussies over, zeker omdat hun presentatie minder goed leek te gaan dan de onze. Maar toch voeren we ook gesprekken vol nieuwe ideeën over nieuw onderzoek en fondsen. Aan passie en enthousiasme hebben we niets verloren. We zullen doorgaan!

Lezersreacties

Reactie: Wij waren erbij, in Amsterdam en inderdaad,het was een geweldige presentatie! Je voelde de aandacht in de zaal en dat bleek ook zeker door het applaus....waarom dan toch 2e?? Dat werd helaas niet duidelijk, ook tijdens de bekendmaking niet. Je schrijft: "Meestal schemert in zo'n (eind)speech wel door wie de winnaar wordt, maar van der Ploeg wist dit tot het laatst te rekken". Ik vraag me nu af, als ik terugdenk: wist hij misschien zelf niet,tot het laatste moment, wie de winnaar zou worden????? (grapje....:-)) Even in ernst: staat er duidelijk in het jury rapport waarom Wageningen uiteindelijk 1e is geworden?? Ik zou het graag ook willen weten..
Naam: Rina 't Hart ( inderdaad: moeder van!)

                                    
 
   
vorige pagina top pagina